Gece bir sarsıntıyla uyandınız. Elektrikler kesildi, gözlüğünüz ise bıraktığınız yerde değil. Odanın içini seçmekte zorlanıyorsunuz. İlk düşünceniz gözlüğünüzü bulmak olabilir. Ancak sarsıntı devam ederken onu aramak için hareket etmek, sizi düşen eşyalara ve kırılan camlara karşı savunmasız bırakabilir.
Gözlük kullananlar için deprem hazırlığı, yalnızca acil durum çantasına malzeme koymaktan ibaret değildir. Görüşünüzün azaldığı bir anda kendinizi nasıl koruyacağınızı ve ihtiyaç duyduğunuz eşyalara nasıl ulaşacağınızı önceden düşünmek de bu hazırlığın parçasıdır.
Sarsıntı Sürerken Öncelik Gözlüğünüzü Bulmak Değil
Gözlüğünüzün düştüğünü fark ettiğinizde onu hemen almak isteyebilirsiniz. Fakat deprem sırasında yere eğilip çevreyi aramakla, başınızı ve boynunuzu koruyarak güvenli bir pozisyonda beklemek aynı şey değildir.
AFAD, bina içindeyken sarsıntı boyunca çök, kapan, tutun hareketiyle korunmayı; camlardan ve devrilebilecek eşyalardan uzak durmayı önerir. Merdivenlere veya çıkışlara koşulmamalıdır. Gözlüğünüzü aramak için korunmayı bırakmak da bu aşamada kaçınılması gereken bir davranıştır.
Yataktayken yakalandıysanız durum biraz farklıdır. AFAD’ın önerisi, üzerinize düşebilecek ağır bir eşya yoksa yatakta kalıp başınızı yastıkla korumanızdır. Böyle bir tehlike varsa en yakın güvenli alana geçilmelidir. Gözlüğünüzün yere düşmesi, tek başına sarsıntı sırasında yataktan kalkmanız için bir neden değildir.
Karanlıkta Yalnızca Gözlüğünüzü Aramıyorsunuz
Sarsıntı sona erdiğinde yerde yalnızca gözlüğünüz olmayabilir. Devrilen eşyalar, kırılmış bardaklar veya cam parçaları da bulunabilir. Görüşünüzün yetersiz olduğu bir ortamda zemini çıplak ellerinizle yoklamak ya da çıplak ayakla yürümek yaralanma riskini artırabilir.
Bu nedenle hareket etmeden önce ulaşabildiğiniz bir el feneriyle çevrenizi kontrol etmek ve sağlam tabanlı ayakkabılarınızı giymek önemlidir. Deprem hazırlığı rehberlerinde ayakkabı, el feneri ve gözlüğün birlikte erişilebilir tutulmasının önerilmesi, tam da bu ihtiyaca dayanır.
Aydınlatma için kibrit veya çakmak kullanmayın. Deprem sonrasında gaz tesisatı zarar görmüş olabilir. AFAD, deprem sırasında kibrit ve çakmak yakılmamasını, elektrik düğmelerine dokunulmamasını belirtir.
Komodinin Üstünde Olması Her Zaman Yeterli Değil
Her gece gözlüğünüzü aynı yere koymanız günlük yaşamı kolaylaştırır. Ancak sarsıntıda eşyalar yer değiştirebilir. Hazırlık yaparken yalnızca “Nereye koydum?” sorusunu değil, “Sarsıntıdan sonra orada kalacak mı?” sorusunu da düşünmek gerekir.
Yatağa sabitlenmiş, kolay ulaşılabilen küçük bir çanta bu amaçla kullanılabilir. Kaliforniya Acil Durum Hizmetleri Ofisinin hazırlık rehberi, el feneri ve sağlam, kapalı ayakkabı gibi malzemelerin yatak iskeletine sabitlenen bir çantada tutulmasını önerir. Gözlüğün de gece ihtiyaç duyulabilecek malzemeler arasında bulunması, deprem hazırlığı rehberlerinde vurgulanır.
Kullanabildiğiniz bir yedek gözlüğünüz varsa, onu koruyucu bir kılıfla bu hazırlığa eklemek pratik bir seçenek olabilir. Çantanın yerini evdeki diğer kişilerin de bilmesi, gerektiğinde size yardımcı olmalarını kolaylaştırır.
Hazırlığınızı Kendi İhtiyaçlarınıza Göre Yapın
Herkesin gözlüksüz görme düzeyi aynı değildir. Bazı kişiler çevrelerini yeterince seçebilirken bazıları engelleri veya zemindeki tehlikeleri fark etmekte zorlanabilir. Bu nedenle hazırlığınızı kendi ihtiyacınıza göre düşünün: El fenerine uzanabiliyor musunuz? Ayakkabılarınız erişilebilir mi? Gözlüğünüzü bulamazsanız kullanabileceğiniz bir yedeğiniz var mı?
Bu soruları sakin bir zamanda yanıtlamak, acil durumda neye nereden ulaşacağınızı bilmenizi sağlar. Depreme hazırlık, günlük hayatta küçük görünen ihtiyaçları da hesaba kattığımızda daha işlevsel hâle gelir.
Deprem ve afetler hakkında doğru bilgi için Sismograf’ı takip edin.
.jpg)